ÖZEL GÜVENLİK KİMLİK KARTI İPTALİ VE HAGB KARARININ HUKUKİ ETKİSİ

Güvenlik Soruşturması Olumsuz Sonucunun İptali Hukuki Değerlendirme

Özel güvenlik görevlilerinin kimlik kartı yenileme başvuruları, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması süreçlerine tabi tutulmaktadır. Bu süreçlerin olumsuz sonuçlanması; kişinin çalışma izninin iptaline ve dolayısıyla geçim kaynağının elinden alınmasına yol açmaktadır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un 10. maddesi, bu süreçlerin hangi koşullarda olumsuz sonuçlanabileceğini sınırlı biçimde saymıştır.

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, geçmişte hakkında yalnızca hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verilen kişilerin bu karar gerekçesiyle olumsuz değerlendirmeye tabi tutulmasıdır. Hâlbuki 5271 sayılı CMK’nın 231. maddesi uyarınca HAGB kararı “sanık hakkında hukuki sonuç doğurmaz.” Bu açık ve emredici hüküm; idarenin HAGB’yi olumsuz güvenlik soruşturması gerekçesi olarak kullanmasını hukuken imkânsız kılmaktadır.

Danıştay 12. Dairesi’nin bu konudaki yerleşik içtihadı son derece nettir: HAGB kararına dayanılarak tesis edilen idari işlemler, sebep ve maksat unsurları yönünden hukuka aykırı kabul edilmekte; iptal kararlarıyla sonuçlanmaktadır. Söz konusu yargısal tutum, hem denetim süresi dolmuş ve karar düşürülmüş HAGB kararları için hem de hâlen denetim süresinde olan kararlar için geçerlidir.

Olumsuz güvenlik soruşturmasına dayalı iptal işlemlerinde dikkat çeken bir diğer önemli hukuka aykırılık, gerekçesizliktir. İdare, işlemin dayanağını açıklamaksızın ve savunma hakkı tanımaksızın işlem tesis etmektedir. Oysa idari işlemlerin gerekçeli olması hem Anayasal bir zorunluluk hem de idari usul hukukunun temel bir ilkesidir. Gerekçesizlik kendi başına bağımsız bir iptal nedeni oluşturmaktadır.

Bu tür davalarda yürütmenin durdurulması kararı, işlemin telafi edilmesi güç sonuçları gözetildiğinde büyük önem taşımaktadır. Çalışma izninin iptal edilmesi kişinin tek geçim kaynağını yok etmekte; manevî olarak da ağır tahribata yol açmaktadır. İYUK’un 27. maddesi kapsamında açıkça hukuka aykırılık ve telafi edilemez zarar koşullarının birlikte gerçekleştiği bu davalarda yürütmenin durdurulması yerinde ve zorunludur.

BAŞLICA HUKUKİ DAYANAKLAR5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun md. 10 · 5271 sayılı CMK md. 231 (HAGB) · 2577 sayılı İYUK md. 27 · Danıştay 12. Dairesi E:2016/7885, K:2017/…

Güvenlik Soruşturması Olumsuz Sonucunun İptali

… İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI’NA

(Yürütmenin Durdurulması Taleplidir)

DAVACI : [Ad Soyad] — TC: […] — [Adres]

VEKİLİ : Av. Feyza Nur Serttaş UETS : [Feyza-UETS-No]

DAVALI : … Valiliği

KONUSU : … Valiliği Özel Güvenlik Komisyonu tarafından tesis edilen güvenlik

soruşturması ve arşiv araştırması OLUMSUZ sonuçlandırma işlemi ile bu işleme dayalı

olarak silahlı kimlik kartı iptali ve yenileme müracaatının reddine ilişkin … tarihli ve … sayılı

kararın ÖNCELİKLE YÜRÜTMESİNİN DURDURULMASINA, yargılama neticesinde ise

İPTALİNE karar verilmesi isteminden ibarettir.

TEBLİĞ TARİHİ : …/…/….

I. OLAYLAR VE HUKUKA AYKIRILIKLAR

Müvekkil, … tarihinden bu yana özel güvenlik görevlisi olarak çalışmakta olup … tarihleri

arasında yapılan tüm arşiv araştırması ve güvenlik soruşturmaları olumlu sonuçlanmıştır. …

tarihinde müvekkil, silahlı özel güvenlik kimlik kartını yenilemek amacıyla müracaatta

bulunmuştur.

Müvekkil, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un 10. maddesinin (d) bendinde

öngörülen tüm koşulları taşımasına ve anılan tarihten bu yana yeni bir suç işlememesine karşın

güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığı gerekçesiyle silahlı özel güvenlik kimlik kartı

ile çalışma izni iptal edilmiştir.

Davalı idare ret kararında herhangi bir hukuki dayanak göstermemiş; müvekkile bu hususta

bilgi vermeksizin ve savunma hakkı tanımaksızın işlem tesis etmiştir. Söz konusu uygulama,

idari işlemin gerekçelendirme ve savunma hakkına saygı ilkelerini açıkça ihlal etmektedir.

HAGB Kararının Hukuki Sonuçları Bakımından

İşleme dayanak teşkil ettiği değerlendirilen … Asliye Ceza Mahkemesi’nin … Esas, … Karar

numaralı dosyasında müvekkil hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB)

karar verilmiş; denetim süresince kasıtlı herhangi bir suç işlenmediğinden bu karar ortadan

kaldırılarak düşürülmüştür. Danıştay’ın yerleşik içtihadına göre kurulan mahkûmiyet

hükmünün hukuki sonuç doğurmadığı açıkça belirtilen hâllerde tesis edilen işlemler, sebep ve

maksat unsuru yönünden hukuka aykırı sayılmaktadır (Danıştay 12. Dairesi, E:2016/7885,

K:2017/…; ayrıca Danıştay 12. Dairesi, E:2006/5446, K:2008/…).

II. YÜRÜTMENİN DURDURULMASI GEREKÇESİ

Dava konusu işlem açıkça hukuka aykırı olmakla birlikte müvekkilin manevî bütünlüğüne,

çalışma özgürlüğüne ve ekonomik haklarına telafisi güç ve imkânsız zararlar vermektedir.

İYUK m. 27 kapsamında her iki koşulun da gerçekleştiği bu davada yürütmenin durdurulması

zorunludur.

HUKUKİ NEDENLER

2577 sayılı İYUK, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun, 657 sayılı Devlet

Memurları Kanunu, 5271 sayılı CMK m. 231 ve ilgili mevzuat.HUKUKİ DELİLLER

Arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması belgeleri, sabıka kaydı, mahkeme kararı, özel

güvenlik eğitim sertifikaları, idari işlem bildirimi ve sair her türlü yasal delil.

SONUÇ VE TALEP

Yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle:

1. Dava konusu … tarihli ve … sayılı işlemin ÖNCELİKLE YÜRÜTMESİNİN

DURDURULMASINA,

2. Davalı idarenin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandırma işlemi ile

silahlı kimlik kartı iptali ve yenileme müracaatının reddine ilişkin kararın İPTALİNE,

3. Yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini

saygıyla arz ve talep ederiz.

Av. Feyza Nur Serttaş