ŞEHİT EŞİNİN ÖTV MUAFİYETİ HAKKI VE İDARENİN DAR YORUMUNUN HUKUKA AYKIRILIĞI

Vazife Şehidi Yakınına ÖTV İndirimi Yapılmaması — İptal Davası Hukuki Değerlendirme

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7. maddesinin 1. fıkrasının (8) numaralı bendi; harp veya vazife malulü sayılanlar ile şehit yakınlarına, belirli koşullar dahilinde ÖTV’den istisna araç satın alma hakkı tanımaktadır. Bu düzenlemenin hayata geçirilmesi amacıyla çıkarılan tebliğde; istisnanın şehidin eş veya çocuğuna, bunlar yoksa anne ya da babasına uygulanacağı öngörülmüştür.

Uygulamada karşılaşılan en kritik sorun; idarenin “vazife şehidi” statüsünü salt hizmet sınıfına —Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma, Sahil Güvenlik veya Emniyet— göre belirlemesi ve kamu görevlisi sıfatıyla görevi başında hayatını kaybedenleri kapsam dışında bırakmasıdır. Oysa 5434 sayılı TC Emekli Sandığı Kanunu’nun 45 ve 64. maddeleri; vazife şehidini “görevi esnasında veya görevi nedeniyle hayatını kaybeden kişi” olarak tanımlamakta ve bu tanım belirli hizmet kollarıyla sınırlandırılmamaktadır.

Vazife Şehidi Yakınına ÖTV İndirimi Yapılmaması — İptal Davası

Belediye başkanı olarak görevini ifa ederken hayatını kaybeden kişinin “vazife şehidi” sayılacağı, 5434 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde hukuki açıdan tartışmasızdır. Dolayısıyla idarenin “bu hizmet sınıfında değil” gerekçesiyle hak sahipliğini reddetmesi; yasanın açık düzenlemesine, hukuki öngörülebilirlik ilkesine ve Anayasa’nın eşitlik ilkesine (md. 10) aykırıdır.

Vazife Şehidi Yakınına ÖTV İndirimi Yapılmaması — İptal Davası Anayasa’nın 35. maddesiyle güvence altına alınan mülkiyet hakkı bağlamında değerlendirildiğinde; yasanın açıkça öngördüğü bir hak ve istisnadan kişinin mahrum bırakılması, mülkiyet hakkına orantısız bir müdahale niteliği taşımaktadır. Nitekim AİHM içtihadı da yasadan doğan malvarlığı haklarının haksız biçimde engellenmesini 1 No’lu Protokol’ün 1. maddesi kapsamında mülkiyet ihlali saymaktadır.

Vazife Şehidi Yakınına ÖTV İndirimi Yapılmaması — İptal Davası Bu davalarda yürütmenin durdurulması kararının önemi büyüktür; zira araç alımına yönelik işlemler zamana duyarlı olup kullanılmayan istisna hakkı fiilen yok olabilmektedir. Hukuki sürecin bir an önce başlatılması, hem usul hem de maddi hak kaybını önleyecektir.

BAŞLICA HUKUKİ DAYANAKLAR4760 sayılı ÖTV Kanunu md. 7/1-8 · ÖTV Uygulama Genel Tebliği (Seri No: …) Bölüm 6.3 · 3713 sayılı TMK Ek Madde 1 · 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu md. 45, 64 · 5510 sayılı Kanun md. 47 · T.C. Anayasası md. 10, 35

… İDARE MAHKEMESİ’NE

(Yürütmenin Durdurulması Taleplidir)

DAVACI : [Ad Soyad] — TC: […] — [Adres]

VEKİLİ : Av. Feyza Nur Serttaş UETS : [Feyza-UETS-No]

DAVALI : Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı

KONUSU : SGK Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Emeklilik Daire

Başkanlığı’nın … tarihli ve … sayılı işleminin iptali ile yürütmenin durdurulması isteminden

ibarettir.

TEBLİĞ TARİHİ : …/…/….

I. OLAYLAR

Davacının eşi, … ilinde Belediye Başkanı olarak görevini ifa etmekte iken görev esnasında

hayatını kaybetmiş; yetkili makamlarca şehitlik belgesi düzenlenmiştir.

Davacı, eşinin vazife şehidi olması hasebiyle … tarihinde CİMER üzerinden başvuruda

bulunarak ÖTV muafiyet belgesinin düzenlenmesini talep etmiştir. Davalı idare ise … tarihli

ve … sayılı yazısıyla bu talebi; eşinin hizmet sınıfı itibarıyla kapsam dahilinde olmadığı

gerekçesiyle reddetmiştir.

II. HUKUKÎ GEREKÇELER

A. Davalı İdarenin Red Gerekçesinin Hukuka Aykırılığı

Davalı idarenin ret işlemi kanun ve nizamnamelere açıkça aykırı olmakla birlikte eksik

araştırmaya dayalıdır. Şöyle ki; ekte sunulan belgelerden eşinin “görev esnasında” ve “görevi

nedeniyle” hayatını kaybettiği ihtilafsızdır. Davalı idare ise hak sahipliğini yalnızca hizmet

sınıfı bazında değerlendirmiş; bu suretle meselenin özünü oluşturan vazife şehitliği statüsünü

geri plana itmiştir.

B. Kapsam Dışı Bırakma Anayasa’ya Aykırıdır

Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun uygulanmasına ilişkin tebliğde şehit yakınlarının ÖTV’siz

araç alımı hakkından yararlanabileceği açıkça düzenlenmiştir. Şehitler arasında hizmet sınıfına

göre ayrım yapılması Anayasa’nın 2. maddesindeki hukuk devleti ilkesine, 10. maddesindeki

eşitlik ilkesine ve 35. maddesindeki mülkiyet hakkına aykırıdır.

C. Vazife Şehidi Kavramının Kapsamı

5434 sayılı TC Emekli Sandığı Kanunu’nun 45 ve 64. maddeleri uyarınca “vazife şehidi”;

görevini ifa ettiği sırada ya da görevi nedeniyle hayatını kaybeden kişi olarak tanımlanmakta

olup davacının eşi bu tanımı her yönüyle karşılamaktadır. Dolayısıyla davalı idarenin dar

yorumu mevzuatla çelişmektedir.

III. YÜRÜTMENİN DURDURULMASI TALEBİ

İlgili yasal düzenlemeler çerçevesinde öngörülen koşullar gerçekleşmiş olup işlemin

uygulanmaya devam etmesi telafisi güç ve imkânsız zararlar doğurmaya devam edecektir.

İYUK m. 27 uyarınca yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini talep ederiz.

HUKUKİ NEDENLERT.C. Anayasası (md. 2, 10, 35), 2577 sayılı İYUK, 4760 sayılı ÖTV Kanunu m. 7/1-8, ÖTV (II)

Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği (Seri No: …), 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu Ek

Madde 1, 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu md. 45 ve 64, 5510 sayılı Kanun md. 47.

SONUÇ VE TALEP

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

1. Dava konusu … tarihli ve … sayılı SGK işleminin ÖNCELİKLE YÜRÜTMESİNİN

DURDURULMASINA,

2. Anılan işlemin İPTALİNE,

3. Yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı idareye yükletilmesine karar verilmesini

saygıyla arz ve talep ederiz.

Av. Feyza Nur Serttaş